Het Zonnewendepleintje toen en nu

In 1661 startte de eerste nieuwbouw op Oostenburg-Noord. Op de plek waar nu het Zonnewendepleintje is kwam het Grote Zeemagazijn, een gebouw van ongekende afmetingen. Na het faillissement van de VOC stopten graanhandelaren dat enorme pakhuis vol graan, maar ze onderhielden het gebouw niet. De lading graan werd zo zwaar door al het water dat erin liep dat het gebouw onder het gewicht bezweek op 13 april 1822. In 1829 werd alles gesloopt en kwam de volgende nieuwbouw: deproductiehallen van wat later Werkspoor ging heten. Op de plek van het pleintje kwam de koperslagerij. 

In 2000 stopte Werkspoor en kwamen de gebouwen in verval. De kavel waar het pleintje toe behoorde werd door het Rijksvastgoedbedrijf verkocht. Voor het hele Oostenburg-Noord werd een masterplan gemaakt in opdracht van Stadgenoot door het bureau Urhahn (Stadswerf Oostenburg Masterplan Openbare Ruimte, 29 februari 2016). Op pagina 104 staat over dit pleintje: “De plek op de hoek aan de Oostenburgerdwarsvaart bij de nieuwe fietsbrug wordt een groen intiem asfaltpleintje.” 

In het Definitief Ontwerp (DO) werd het een betonpleintje met zes boompjes, twee bankjes en drie lantaarnpalen; spontaan werden er twee ankers aan toegevoegd. Ruim vóór de aanleg hebben bewoners gewaarschuwd dat dit ontwerp onacceptabel was. Maar, zo werd te verstaan gegeven: “Wat in het DO staat, moet uitgevoerd worden!” Zowel de ontwikkelaars als de gemeente stelden zich op dat standpunt. In gesprekken lieten beiden weten hier niet gelukkig mee te zijn. Maar het DO had een financiële en juridische status. 

Bewoners hebben vanaf het begin van de ontwikkeling aangedrongen op groen; en als reactie op de eerste plannen op ‘meer groen’. Het DO bleef maatgevend en als reactie daarop hebben bewoners het 10-punten Groenplan (april 2024) gemaakt. Daarin worden veel suggesties gedaan voor meer groen en om van het Zonnewendepleintje een soort buurttuin te maken. 

Op 12 mei 2026 werd het pleintje officieel ‘geopend’. Het ziet er nu uit als een klein parkje; bomen, planten en gras moeten nog groeien. Er hadden best nog meer betonplaten uit gekund, maar dit is het. 

Foto: Maria Heijdendael